پایگاه خبری روزنامه نصف جهان
حقوق ۱۴۰۵ افزایش مییابد؟
این روزها عبارتهایی مانند «افزایش حقوق کارگران ۱۴۰۵»، «ترمیم مزد کارگران»، «دستمزد کارگران در مهر ۱۴۰۵» و «جلسه شورای عالی کار» به یکی از محورهای مهم جستوجوی اقتصادی تبدیل شده است.
رضا امینی : در حالی که پرونده ترمیم دستمزد کارگران در نیمه دوم سال ۱۴۰۵ همچنان در انتظار تصمیم شورای عالی کار است، اظهارات اخیر فاطمه مهاجرانی، سخنگوی دولت، بار دیگر موضوع افزایش حقوق کارگران را به صدر اخبار اقتصادی بازگردانده است.
به گزارش پایگاه خبری نصفجهان مهاجرانی درباره احتمال ترمیم مزد کارگران تأکید کرده که تصمیمگیری درباره حقوق و دستمزد باید در شورای عالی کار و با حضور نمایندگان کارگران، کارفرمایان و دولت انجام شود؛ او همچنین با اشاره به فشارهای موجود بر بخش خصوصی گفته است در تصمیمگیری مزدی باید موافقت و شرایط کارفرمایان نیز مورد توجه قرار گیرد. این اظهارات در شرایطی مطرح میشود که جلسه پیشین شورای عالی کار بدون تعیین رقم نهایی برای ترمیم مزد به پایان رسیده و هنوز زمان قطعی نشست بعدی و میزان افزایش احتمالی حقوق کارگران مشخص نشده است. به این ترتیب، اکنون پرسش اصلی کارگران این است که آیا اظهارات اخیر سخنگوی دولت میتواند به برگزاری سریعتر جلسه شورای عالی کار و تعیین تکلیف افزایش حقوق کارگران در مهر ۱۴۰۵ منجر شود؟
ترمیم دستمزد و تعمیر حقوق!
ترمیم مزد کارگران در نیمه دوم سال ۱۴۰۵ همچنان در انتظار تصمیم شورای عالی کار است. پس از آنکه جلسه ۲۸ شهریور شورای عالی کار بدون تعیین میزان افزایش یا تغییر مزایای مزدی پایان یافت، حالا خبرهای جدید از برگزاری جلسه بعدی شورا در هفته آینده حکایت دارد؛ جلسهای که قرار است موضوع بازنگری دستمزد کارگران بر اساس بند ۱۰ مصوبه مزد ۱۴۰۵ دوباره بررسی شود.
با این حال، تا این لحظه رقم نهایی افزایش حقوق کارگران در نیمه دوم سال ۱۴۰۵ بهصورت رسمی اعلام و ابلاغ نشده است. بنابراین خبرهای منتشرشده درباره افزایش دستمزد باید در چارچوب «بررسی و وعده تصمیمگیری» خوانده شوند، نه بهعنوان اعلام یک رقم قطعی.
ترمیم مزد کارگران ۱۴۰۵ به کجا رسید؟
پرونده ترمیم مزد کارگران از ابتدای سال جاری با توجه به شرایط تورمی و افزایش هزینههای زندگی مورد توجه قرار گرفته است. در مصوبه مزد ۱۴۰۵، موضوع بازنگری شرایط مزدی در نیمه سال پیشبینی شده بود و قرار بود وضعیت دستمزد و معیشت کارگران در شهریورماه مورد بررسی قرار گیرد. در همین چارچوب، جلسه سیصد و چهل و پنجم شورای عالی کار در روز ۲۸ شهریور ۱۴۰۵ برگزار شد. محور جلسه، بررسی وضعیت دستمزد و معیشت کارگران در نیمه دوم سال بود، اما در پایان نشست، درباره میزان افزایش دستمزد یا تغییر مزایای مزدی تصمیم نهایی اتخاذ نشد. بر اساس گزارشهای منتشرشده، قرار شد موضوع در جلسه دیگری تا پیش از پایان مهرماه بررسی شود. این وضعیت باعث شده است عبارتهایی مانند «افزایش حقوق کارگران ۱۴۰۵»، «ترمیم مزد کارگران»، «دستمزد کارگران در مهر ۱۴۰۵» و «جلسه شورای عالی کار» به یکی از محورهای مهم جستوجوی اقتصادی تبدیل شود.
در همین رابطه:
دستمزد ۱۴۰۵ و سکوت نمایندگان اصفهان
آخرین خبر از افزایش حقوق کارگران چیست؟
تازهترین اظهارنظر منتشرشده از سوی اسعد صالحی، عضو شورای عالی کار، حاکی از آن است که جلسه آینده شورا هفته آینده برگزار خواهد شد و موضوع تغییر دستمزد بر اساس بند ۱۰ مصوبه مزد سال ۱۴۰۵ مورد بررسی قرار میگیرد. او گفته است دستمزد کارگران متناسب با نرخ تورم فعلی مورد بازنگری قرار خواهد گرفت.
بنابراین در شرایط فعلی سه مرحله را باید از یکدیگر تفکیک کرد:
1 - اصل بررسی مجدد مزد: در دستور کار شورای عالی کار قرار گرفته است.
2 - میزان افزایش یا ترمیم مزد: هنوز رقم نهایی اعلام نشده است.
3 - ابلاغ و اجرای افزایش: پس از تصویب رسمی، نیازمند طی مراحل قانونی و اجرایی خواهد بود.
در نتیجه، هر عددی که پیش از تصمیم نهایی شورا بهعنوان «حقوق جدید کارگران» منتشر شود، باید با احتیاط مورد توجه قرار گیرد.
چرا کارگران خواهان ترمیم مزد هستند؟
دلیل اصلی پیگیری ترمیم مزد، افزایش فاصله میان درآمد خانوارهای کارگری و هزینههای زندگی عنوان میشود. نمایندگان کارگری معتقدند افزایش هزینه خوراک، مسکن، حملونقل و سایر کالاها و خدمات ضروری، قدرت خرید دستمزد تعیینشده در ابتدای سال را کاهش داده است. گزارشهای اخیر نیز نشان میدهد پرونده افزایش دستمزد در پایان شهریور همچنان بسته نشده و موضوع بازنگری مزد همچنان در دستور کار قرار دارد. در این میان، نمایندگان کارگری به ماده ۴۱ قانون کار استناد میکنند؛ مادهای که تعیین حداقل مزد را با توجه به نرخ تورم و هزینه تأمین زندگی یک خانوار کارگری مرتبط میکند. به همین دلیل، بحث امروز فقط بر سر «درصد افزایش حقوق» نیست؛ بلکه موضوع اصلی، قدرت خرید واقعی کارگران در برابر هزینههای جاری زندگی است.
افزایش ۶۰ درصدی حداقل مزد ۱۴۰۵ چه شد؟
بر اساس اطلاعات مطرحشده درباره مزد سال ۱۴۰۵، حداقل مزد نسبت به سال قبل افزایش قابلتوجهی داشته و برای سایر سطوح مزدی نیز درصد افزایش جداگانهای در نظر گرفته شده است. با این حال، افزایش اسمی حقوق الزاماً به معنای افزایش قدرت خرید نیست. اگر قیمت کالاها و خدمات سریعتر از درآمد خانوار افزایش پیدا کند، بخشی از اثر افزایش دستمزد در طول سال خنثی میشود. همین موضوع یکی از محورهای اصلی استدلال نمایندگان کارگری برای ترمیم دستمزد در نیمه دوم سال ۱۴۰۵ است. گزارشهای منتشرشده درباره پرونده مزد نیز نشان میدهد با وجود افزایش قابلتوجه حداقل مزد، رشد هزینههای زندگی باعث شده بحث بازنگری همچنان ادامه داشته باشد.
سبد معیشت کارگران چقدر است؟
یکی از ارقام مورد استناد در بحثهای اخیر، برآورد سبد معیشت خانوارهای کارگری است. محسن باقری، از نمایندگان کارگری شورای عالی کار، رقم فعلی سبد معیشت را بیش از ۸۰ میلیون تومان اعلام کرده و آن را با رقم حدود ۴۲ میلیون تومان در زمستان سال گذشته مقایسه کرده است. این رقم، برآورد اعلامشده از سوی یک نماینده کارگری است و نباید آن را با یک رقم رسمی و نهایی مورد توافق تمام اعضای شورای عالی کار یکسان دانست. اهمیت این عدد در آن است که نشاندهنده اختلاف دیدگاه درباره فاصله میان دستمزد و هزینه واقعی خانوار کارگری است؛ فاصلهای که به یکی از مهمترین محورهای مذاکرات مزدی تبدیل شده است.
آیا حقوق کارگران در مهر ۱۴۰۵ افزایش پیدا میکند؟
پاسخ قطعی به این سؤال هنوز امکانپذیر نیست، زیرا تصمیم نهایی شورای عالی کار درباره میزان و نحوه ترمیم مزد اعلام نشده است. آنچه فعلاً مشخص است این است که جلسه ۲۸ شهریور بدون تعیین تکلیف نهایی پایان یافت و بررسی موضوع به جلسه بعدی موکول شد. از سوی دیگر، اظهارات اخیر اسعد صالحی درباره برگزاری جلسه در هفته آینده و بررسی تغییرات دستمزد نشان میدهد پرونده ترمیم مزد همچنان فعال است. بنابراین عنوان دقیقتر برای وضعیت فعلی این است؛ «ترمیم مزد کارگران در حال بررسی است و هنوز رقم نهایی افزایش حقوق ۱۴۰۵ اعلام نشده است.»
نقش شورای عالی کار در تعیین دستمزد چیست؟
شورای عالی کار محل تصمیمگیری درباره مسائل مهم حوزه روابط کار از جمله مزد است و نمایندگان دولت، کارگران و کارفرمایان در آن حضور دارند. از نگاه نمایندگان کارگری، تأخیر در برگزاری جلسات یا تشکیل نشدن کمیته مزد میتواند روند تصمیمگیری درباره ترمیم دستمزد را طولانی کند. در مقابل، تصمیم نهایی درباره میزان و نحوه تغییر مزد باید در چارچوب سازوکار رسمی شورا اتخاذ و سپس مراحل ابلاغ و اجرا طی شود. به همین دلیل، حتی در صورت دستیابی به توافق، اعلام خبر توافق با اجرای واقعی افزایش حقوق دو مرحله متفاوت است.
مطالبه اصلی کارگران چیست؟
در شرایط فعلی، مهمترین مطالبه نمایندگان کارگری، تعیین تکلیف سریع پرونده ترمیم مزد است. کارگران علاوه بر درخواست برای برگزاری جلسه شورای عالی کار، بر این موضوع تأکید دارند که اگر افزایش یا اصلاحی در دستمزد و مزایا تصویب شد، فرآیند ابلاغ و اجرای آن نیز نباید با تأخیر طولانی همراه شود. از نگاه آنان، هزینههای زندگی بهصورت مستمر تغییر میکند و بنابراین تصمیمگیری درباره جبران کاهش قدرت خرید نیز باید در بازه زمانی مشخص انجام شود.
آخرین وضعیت حقوق کارگران ۱۴۰۵
در حال حاضر هیچ رقم نهایی و رسمی برای افزایش مجدد حقوق کارگران در نیمه دوم سال ۱۴۰۵ ابلاغ نشده است. جلسه شورای عالی کار در ۲۸ شهریور بدون تصمیم نهایی درباره ترمیم مزد پایان یافت و بررسی دوباره موضوع به مهرماه موکول شد. در عین حال، اظهارات اخیر یکی از اعضای شورای عالی کار از برگزاری جلسه هفته آینده و بررسی تغییرات دستمزد حکایت دارد. بنابراین در شرایط فعلی، افزایش حقوق کارگران ۱۴۰۵ قطعی نشده، اما پرونده ترمیم مزد همچنان باز است و تصمیم شورای عالی کار میتواند تکلیف میزان و نحوه اصلاح دستمزد را مشخص کند.